Dünya Hepatit Günü: Bu Hastalık Önlenebilir

28 Eylül, 2020
Yılda iki kez anılan Dünya Hepatit Günü önlenebilir olan bir hastalığın hatırlatıcısıdır. Bu hastalığın farklı türlerini ve hastalıktan nasıl kaçınabileceğinizi öğrenmek için bu yazımızı okuyun.

Dünya Hepatit Günü olarak yılda iki gün vardır: 19 Mayıs ve 28 Temmuz. Bu tarihlerin ikisi de yeterince kabul görür, ve genel olarak hangisinin uygulandığı yaşadığınız bölgeye bağlıdır.

Kabul edilmesi önemli olan şey hepatitin gezegenimizde çok yaygın olan bir hastalık oluşudur. Doğrusu, tüm hepatitler aynı değildir ve farklı şiddetlerde farklı çeşitleri bulunur.

Her yıl, tahminen 1.400.000 kişi yaşamlarını akut ya da kronik hepatit ile bağlantılı bir hastalık nedeniyle kaybeder. Bu da hepatiti tüberkülozdan sonraki en ölümcül bulaşıcı hastalık yapmasının yanı sıra, AIDS’i de aşarak tüm enlemlerde en yaygın hastalıklardan biri yapar.

Dünya Hepatit Gününde bunların önlenebilir hastalıklar olduğunu vurgulamak önemlidir. Aşılarımız olduğu için, bunu ortadan kaldırmaya doğru ilerlemek de dahil olmak üzere vaka sayısını büyük ölçüde azaltabilecek bir konumdayız.

Okumaya devam edin: Karaciğer Hastalıkları Hakkındaki Her Şey

Dünya Hepatit Gününün Diğer Tarihi

19 Mayıs haricinde, Dünya Hepatit Günü için diğer gün 28 Temmuz’dur. Bu ikinci seçenek uluslararası bir ittifak oluşturan hasta gruplarının Dünya Sağlık Örgütüne (WHO) ikinci günü önerme girişiminden kaynaklanmıştır.

Bundan dolayı, Dünya Hepatit İttifakının (WHA) motivasyonu ile WHO hepatit konusuna, özellikle de viral hepatit konusuna bir toplantı ayırmıştır. Bunların arasında ise A, B, C, D ve E vardır.

28 Temmuz hepatit B’yi keşfeden bilim insanı Baruch Blumberg’in doğum günüdür. Uluslararası ittifak her iki günü de sürdürmeyi kabul etmektedir ve halk sağlığı kurumlarını bu iki ayda da bilinçlendirme çalışmaları yapmaya teşvik etmektedir.

Viral Hepatit Nedir?

Karaciğer enflamasyonu yaşayan bir kadın.
Siroz ve karaciğer kanseri, hepatit B ve C’nin birer sonucudur.

Hepatit karaciğer dokusunda görülen bir enflamasyondur. En ilgili olanları hepasitlere – karaciğer hücrelerine – afinitesi olanların neden olduğu türleridir. Bu virüs türlerinden beş tane bulunmaktadır ve bu Dünya Hepatit Gününde size bunları hatırlatıyor olacağız.

  • A: Tip A virüsü fekal-oral yol ile bulaşır. Enfekte olmuş bir kişi hijyen eksikliği nedeniyle bunu bir başkasına geçirebilir, bu da bunu sanitasyon sorunları olan alanlarda oldukça bulaşıcı bir ajan yapar. Hepatit A akuttur ve kronik hale gelmez. Semptomları da gastroenterite çok benzerdir.
  • B: Bu virüs halk sağlığı için önemli bir tehlike oluşturur. Vücut sıvıları yoluyla bulaşır ve hamilelik sırasında anneden bebeğe geçebilir. Gezegenin bundan en çok etkilenen alanları Afrika, Orta Doğu, Hindistan ve Amazon’dur. Kronik hale gelme ve daha sonra siroz ile karaciğer kanserine yol açma eğilimi vardır. Bu enfeksiyonu önleme becerisine sahip olan bir aşı vardır ve neyse ki pek çok ülkede bu aşı zorunludur.
  • C: Bu viral partikül insanlar arasında en yüksek geçiş oranına kan yolu ile ulaşır. Genel olarak, yeterli korumaya sahip olmayan sağlık profesyonelleri ve şırınga paylaşan damar içi uyuşturucu bağımlıları enfekte olabilir. Pek çok hasta bir kronik formdan muzdariptir ve hepatit B’den daha sık bir şekilde siroz ve karaciğer kanserine dönüşebilir. Bu türün bir aşısı yoktur ancak yeni tedaviler bazı hastaları iyileştirmiştir.
  • D: Hepatit D, bir delta virüsüdür. Bu da sadece halihazırda hepatit B olan hastaları enfekte edebildiği anlamına gelir. Mantıksal olarak, önleme metodu hepatit B aşısıdır.
  • E: Bu, bilim insanlarının keşfettiği son hepatit virüsüdür. Görünüşe göre partikül ile kontamine olmuş içme suyunun içilmesi ile yakalanılabilen bir virüstür. Çoğunlukla Asya’da bulunan nadir bir hastalıktır.
Bir hepatit testi.
Hepatit C kan yolu ile bulaşır ve en ciddi sonucu karaciğer kanseridir.

Dünya Hepatit Günü İle Önleme

Bu kadar yüksek bir önleme olasılığı olan enfeksiyonlar söz konusu olduğunda Dünya Hepatit Günü kampanyaları bu konuya odaklanma eğilimindedir. Aslında, aşılama ve hijyen önleyici bilgilerin temel unsurlarıdır.

Hepatit B’ye karşı aşılar kamu sağlığı açısından dev birer adım olmuştur. Daha fazla insan bu aşılara eriştikçe ve aşı programlarını tamamladıkça hasta sayısı ve annelerinden enfekte olan çocuk sayısı azalacaktır.

Daha fazlasını öğrenin: Karaciğeri Korumak İçin En İyi 6 Bitki

Hijyen söz konusu olduğunda ise iki taraf vardır: kişisel hijyen ve kamu sağlığı. Hatta, şehirlerde ve kasabalarda atık ortadan kaldırma koşullarının ve atık ortadan kaldırmanın iyileşmesi hepatit A ve E’nin yayılımını azaltır.

Buna ek olarak, cinsel temas da hastalığı yayabilir. Bu sebepten dolayı, prezervatif kullanılarak cinsel yolla bulaşan hastalıkları önlemek de bu işin bir parçasıdır.

  • Stanaway, Jeffrey D et al., The global burden of viral hepatitis from 1990 to 2013: findings from the Global Burden of Disease Study 2013, The Lancet , Volume 388 , Issue 10049 , 1081 – 1088.
  • European Association For The Study Of The Liver. “EASL 2017 Clinical Practice Guidelines on the management of hepatitis B virus infection.” Journal of hepatology 67.2 (2017): 370-398.
  • European Association for The Study of The Liver. “EASL recommendations on treatment of hepatitis C 2016.” Journal of hepatology 66.1 (2017): 153.
  • Teles, Sheila Araújo. “Viral hepatitis: a challenge for nursing.” Revista brasileira de enfermagem 70.2 (2017): 231-232.