Çocukluk Çağı Astımı: Nedenleri ve Tanısı

17 Nisan, 2020
Çocukluk çağı astımı, nefes alma ve vermedeki zorluklar nedeniyle çocukların oyun oynamalarını ve fiziksel açıdan aktif olmalarını zorlaştırır. 

Çocukluk çağı astımı çok yaygın bir durumdur. Hatta çocuklar arasında en sık rastlanan kronik hastalıktır. Halihazırda yapılan tahminler, çocuk popülasyonunun yüzde 5-15’ini etkilediğini gösterir. Oluşumu günden güne artmaktadır.

Astım, solunum yollarının enfekte olması nedeniyle ortaya çıkan bir hastalıktır. Bu nedenle nefes alıp vermeye çalışırken  öksürük, tıkanma ve hırıltı gibi zorluklara yol açar.

Bu durum genellikle alerjilerle ilişkilidir. Günden güne daha fazla çocukta görülmesinin nedeni ne budur. Örneğin astımlı bir çocuğun polene veya toza alerjisinin olması yaygın olarak rastlanan bir şeydir.

Bugünkü yazımızda semptomlarıyla birlikte çocukluk çağı astımının en yaygın nedenlerini açıklayacağız. Benzer şekilde uygun tedavinin yazılabilmesi için diğer hastalıklardan ayırt edilmesi çok önemli olduğundan doktorların ona nasıl tanı koyduğunu açıklayacağız.

Okuyun: Çocuklarda ve Ergenlerde Çölyak Hastalığı

Çocukluk çağı astımı nedir?

Çocukluk çağı astımı, yukarıda da bahsettiğimiz gibi, çocukların solunum yollarının enflamasyonundan oluşur. Böylece hava, akciğerlere girip çıkarken daha fazla direnç ile karşılaşır. Bu durum genellikle bir kriz olarak ortaya çıkar.

Çocukluk çağı astımı olan pek çok çocuk 4 yaşına gelmeden önce ilk astım ataklarını geçirirler. Atak esnasında olan şudur; enflamasyon solunum yollarında kalsa da bu krizler esnasında kötüleşir. Daha sonra semptomlar da kötüleşir.

Astımlı kişilerin yarısından fazlasının polen veya toz gibi bazı maddelere alerjik olduğunu unutmayın. Astım ataklarının çoğunu tetikleyen durum budur.

burnunu silen sarışın çocuk

Semptomlar

Bu durum, genellikle yorucu nefes alıp verme ve göğüs tıkanması olarak ortaya çıkar. Bu durumu yaşayan çocuklar sıklıkla öksürük atakları geçirirler. Bir enfeksiyon veya soğuk algınlığı olduğunda veya çocuk stres altında hissettiğinde bu ataklar kötüleşme eğilimi gösterirler.

Ayrıca çocuk nefes almaya çalışırken hırıltı olacaktır. Genelde ıslık sesine benzer bir ses çıkar. Ancak herkesin farklı olduğunu bilin. Bu nedenle semptomlar çocuktan çocuğa değişiklik gösterecektir.

Kapsamlı şekilde bakılacak olursa, alerjilerle bağlantısı nedeniyle çocukluk çağı astımının iki temel sezonu vardır:

  1. Çocuklar için en hassas çağ sonbaharın ve okul yılının başlangıcıdır. Bunun nedeni sıcaklıktaki değişimlerdir.
  2. İlkbaharda daha fazla çocukluk çağı astımı atağı yaşanır. Bunun nedeni temel olarak çevrede bulunan polendeki artıştır. Polen, popülasyonu etkileyen en yaygın alerjenlerden biridir.

Komplikasyonlar

uyuyan erkek çocuğu

Çocukların çoğu yukarıda bahsedilen semptomlarla karşılaşıyor olsalar da bazılarında komplikasyonlar görülebilir. Sıklıkla çocukluk çağı astımı uyku problemlerine neden olur. Bunun sebebi yorucu nefes alıp vermedir.

Ayrıca çocukluk çağı astımı olan kişilerde, solunum yolları enfeksiyonlarının iyileşmesi daha uzun sürer. Ayrıca astımı olan çocuklar genellikle daha yorgundurlar ve oyun oynamak ve etrafta koşmak gibi basit aktivitelerle ilgili sorunlar yaşarlar.

Bunu da okuyun: Astım Semptomları, Tetikleyicileri ve Teşhis Olguları

Çocukluk çağı astımı tanı

Özellikle de 5 yaşın altındaki çocuklarda çocukluk çağı astımına tanı koymak zordur. Bunun sebebi ya benzer semptomlara sahip başka hastalıkların olmasıdır ya da rinit, bronşiyolit ve sinüzit gibi hastalıkların semptomlarının astıma da uygun olmasıdır.

Bazı testler, doktorun tanı koymasına yardımcı olabilir. Örneğin bir spirometre, akciğer fonksiyonunu değerlendirmelerini sağlar. Bu test sonuç vermezse, bunun yerine nefes alıp verilerek yapılan nitrik oksit testini kullanacaklardır.

Sonuç

Çocukluk çağı astımı çeşitli nedenleri ve risk faktörleri olan sık görülen bir hastalıktır. Ayrıca stres, soğuk algınlığı, alerji gibi şeylerin yanında genetikler de önemli rol oynar.

Semptomları, başka hastalıkların semptomlarına benzediği için tanı konması zordur. Bu nedenle semptomları, doktorunuza detaylı bir şekilde anlatmanız çok önemlidir ki onlar da böylece gerekli testleri yapabilsinler. Sonrasında çocuğunuzun düzgün bir şekilde tedavi olmasını sağlayabilir ve durumun kötüye gitmesini engelleyebilirsiniz.

  • Asma infantil. (n.d.). Retrieved November 20, 2019, from https://www.sanitas.es/sanitas/seguros/es/particulares/biblioteca-de-salud/pediatria-infancia/asma-infantil.html
  • Castro-Rodríguez, J. A., Holberg, C. J., Wright, A. L., & Martinez, F. D. (2000). A clinical index to define risk of asthma in young children with recurrent wheezing. American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine, 162(4 I), 1403–1406. https://doi.org/10.1164/ajrccm.162.4.9912111
  • Asma Infantil. (n.d.). Retrieved November 20, 2019, from https://www.riojasalud.es/ciudadanos/problemas-de-salud/1186-asma-infantil
  • Sastre, V. H., & García-Marcos, L. (2007). Aspectos epidemiológicos del asma en la edad pediátrica.