Tek Ciddi Cilt Kanseri Kara Tümör Müdür?

· 6 Mart, 2019
Kara tümör (melanoma) kesinlikle en çok bilinenidir ama sağlığınıza karşı bir risk oluşturabilecek diğer cilt kanseri türlerini de pas geçmeyin.

Yaz yaklaştıkça, güneş ışınlarına normalden fazla maruz kalma nedeni ile ortaya çıkan zararlara yönelik ek uyarılar da gelmeye başlar. Bu sebeple her geçen gün daha çok sayıda doktor ve sağlık uzmanı çalışanı, kara tümör (melanoma) farkındalığı yaratma çalışmalarına katılmaktadır.

Peki ama tek ciddi cilt kanseri kara tümör müdür?

Güneşin bize birçok yararı vardır. Vücudun D vitamini ve kalsiyum sentezlemesi için solar radyasyona ihtiyaç duyarız.

Bu maddelerdeki eksiklik, kemik erimesi (osteoporoz) gibi hastalıklara davetiye çıkartabilir.

Bu tip sorunlar, vücudunuza zarar verecek şekilde, kendinizi güneşin zararlı ışınlara maruz bıraktığınız zaman ortaya çıkar. Bu sorun güneş yanığı ile başlayıp zaman içerisinde kötüleşebilir. 

Yine de en dikkat çekici tehlike, ultraviyole ışınlarının kanser yapabilen etkisidir.

Birçok insan kara tümörün ne olduğunu hali hazırda biliyor. Yine de ek ciddi cilt kanseri türü bu değildir. Nasıl önleyeceğinizi öğrenmek adına diğer kanser türleri ile ilgili bilgi sahibi olmak iyi bir fikirdir.

Cildinizi Tanıyın

kadın doktorda muayene oluyor

Cildiniz, vücudunuzdaki en büyük organdır. Ana görevi, sizi dış dünyadaki birçok tehlikeden korumaktır.

Bu tehlikeler, bakteri, mikroorganizma, sıcaklık değişimleri ve solar radyasyon olabilir.

  • Cildiniz, birçok katmadan oluşmaktadır. En üst katman ve görülebilen kısım olarak epidermis bulunur. Bunun altında ise deri altı (subkütanöz) dediğimiz yer vardır.
  • Her bir katmanda, bezlere ve damarlara ek olarak farklı hücrelerden oluşmaktadır. Epidermisiniz pullu hücrelerden, bazal hücrelerden ve melanositlerden oluşur.

Cilt Kanseri Nedir?

Cilt kanserinin farklı türleri vardır. Nerede oluştuğuna göre değişerek, farklı isimleri, emareleri ve tedavi yolları vardır.

Tıp toplumu cilt kanserini iki ana başlık altında topluyor:

  • Non-Melanom
  • Melanom

Her ikisi de epidermis hücrelerini etkiler.

Non-Melanom Kanserinin Türleri

cilt kanseri taraması

Bu kanser türü, kanserin epidermis içerisindeki bazal ya da pullu hücrelerde büyümesi ile meydana gelir. Cilt kanserinin birçok şekli non-melanomdur.

Non-melanom kanserinin iki türü vardır: bazal hücreli karsinoma-basal cell carcinoma (BCC) – ve pullu hücre karsinoma -squamous cell carcinoma (SCC).

Bazal hücreli karsinoma (BCC)

  • Dünyada en çok görülen kanser türü budur.
  • Epidermisin en alt kademesinde bulunan bazal hücreleri etkiler.
  • Güneşe en çok maruz kalan vücut bölgelerinde gelişir (yüz, kulak, omuz, boyun)

Pullu hücre karsinoma (SCC)

  • En bilinen ikinci kanser türüdür.
  • En üst katmandaki epidermis içerisindeki pullu hücreleri etkiler.
  • Erkeklerde daha çok görülür ve güneşe en çok maruz kalan vücut bölgelerinde gelişir.

Her iki non-melanom karsinomasının çok düşük ölüm ya da yayılma durumu vardır. Teşhis edilmeleri oldukça kolay olup, tedaviye yanıt verirler.

Melanom

Melanım, cilt kanserinin daha saldırgan olanıdır. Başlangıç olarak epidermisin yüzeysel  melanositlerini etkileyip, daha sonradan lezyonların daha derinine iner.

  • Bu durum diğer organlara yayılma riskini arttır.
  • İyileştirme şansınız arttırmak için melanomayı hızlı bir şekilde teşhis etmek gerekir.
  • Eğer ilk aşamada görülmüş ise, yapılan ameliyatın tümörlü bölgeyi %90 oranında temizleme şansı vardır.

Nedenleri ve Önlenmesi

ciltte oluşan yaralar

Tüm cilt kanseri türlerinin ana nedeni, ultraviyole ışınlarına (UV) aşırı maruz kalmaldır. Güneş tüm UVA ve UVB ışınlarının ana kaynağıdır.

Güneş lambaları ve bronzlaşma cihazları da bu ışınları emer.

Önlemenin en iyi yolu güneş koruyucu kullanıp, güneşin en güçlü olduğu saatlerde dışarıda kalmamaktır (sabah 11 ile öğlen 4 arası).

Uzmanlar aşağıdakiler gibi diğer risk faktörlerine de dikkat çekiyor:

  • Arsenik, sanayi katranı ve parafin gibi maddelere maruz kalmak
  • Radyo terapi gibi radyasyona aşırı maruz kalma
  • Ultraviyole ışığı ya da sedef hastalığı için kullanılan tedaviler.
  • Cildin güneşin verdiği zararı düzeltme yeteneğini azaltan bir genetik bozukluk olarak kseroderma pigmentosum ya da Kaposi hastalığı. 
  • Epidermisin bazal hücrelerinde kötü huylu tümörlerin sayısının artmasına neden olan bulaşıcı bir hastalık olarak, bazal hücre nevüs sendromu ya da Grolin sendromu.

Yaz dönemi boyunca sağlıklı bir vücut üçün sağlıklı alışkanlıkları sürdürmek esastır. Cildinize önem vermenizin de vücudun savunma mekanizmasını ayakta tuttuğunu unutmayın.

National, T., & Cancer, C. (2010). Basal Cell and Squamous Cell. Skin Cancer. American Cancer Society. (2015). What Is Melanoma Skin Cancer?