Tek ve Çift Yumurta İkizleri Arasındaki Farkı Biliyor Musunuz?

5 Nisan, 2019
Tek ve çift yumurta ikizleri arasındaki farkı bilmek, bir annenin bebeklerini düzgün bir biçimde yetiştirmesi adına büyük önem arz etmektedir.

Birçok insan, beraber büyüdüklerini görmek, kardeş olarak harika anılar paylaşmaları için ikiz çocukları olsun ister. Yine de, tek ve çift yumurta ikizleri arasındaki farkın ne olduğunu hiç düşündünüz mü?

İki kavram arasındaki temel fark, yumurtaların nasıl döllendiğidir.

Tek yumurta ikizleri, tek bir sperm tarafından döllenmiş olan yumurtadan gelir. Diğer bir taraftan ise çift yumurta ikizleri iki farklı yumurtada iki sperm tarafından döllenmiştir. Tek ve çift yumurta ikizleri arasındaki temel farklardan biri budur.

Bu makalede, bu konuyu daha da detaylı bir biçimde ele alacağız.

Farklı Bilmek Neden Önemli

kadın kontrole gelmiş

Tek ve çift yumurta ikizleri arasındaki farkı bilmek, her iki durumda da farklı bir hamilelik süreci olacağı için önemlidir. 

Her ne kadar bu hamileliklerin çoğu benzer olsa da, bazı sorunların oluşma ihtimali de vardır. Örneğin, anne karnında bebeğe kan transfüzyonu ve intrauterin büyüme geriliği gibi durumlar görülebilir.

Bu nedenle, ikizlerin olduğu bir hamileliği uygun bir biçimde yönetmek için, size hangi hamilelik türünün olduğunu en kısa sürede öğrenmeniz gerekmektedir.

Normal olarak, ilk üç aylık dönemde yapılan ultrason, ikizlerin tek ya da çift yumurta olup olmadığının anlaşılmasında yeterli olur. Benzer şekilde, herhangi bir anormallik ya da diğer rahatsızlıklarda bu süre zarfında kendini belli eder.

Sizde hangi tür hamilelik olduğunu öğrenmek için, düşünmeniz gereken bazı kıstaslar vardır. Anlaşılmaları gayet kolay olup, tek ya da çift yumurta ikizine hamile olup olmadığını açıklar.

Farklı Döllenme

Çift yumurta ikizleri, iki yumurtanın iki sperm tarafından döllenmesi ile oluşur. Döllenme sırasında yumurtalık, iki yumurta oluşturur. Erkeklerde milyonlarda sperm olduğu için, her ikisinin de döllenmesi gayet normal bir durumdur.

Çift yumurta ikizlerinin hamilelik döneminde, her bir fetüsün kendine ait bir plasentası ve su kesesi bulunur. Bu nedenle, aynı cinsiyete sahip olmayabilirler ve birbirine benzerlikleri farklı zamanlarda doğan iki kardeş gibi olabilir.

Diğer bir taraftan ise tek yumurta ikizlerinde tek bir yumurtanın tek bir sperm ile döllenme durumu vardır. Bu durum zigotu oluşturur ve zigot da akabinde iki fetüse ayrılır.

Eğer bu ayrılma döllenmeyi takip eden birinci ve dördüncü gün arasında meydana gelirse, her bir fetüsün kendine ait su kesesi ve plasentası olur. Diğer bir taraftan ise, dördünü ile sekizinci gün arasında meydana gelirse, aynı plasentayı paylaşacaklar ama farklı su keseleri olacak.

Tek yumurta ikizlerinde doğal bir klonlama süreci gerçekleşir. Her ne kadar her ikisi de farklı biçimde gelişim sağlasa da, aynı yumurta ve spermler tarafından oluşturulur. Bu sebeple, aynı genetik kodlara ve neredeyse aynı fiziksel şekle sahip olurlar.

Çift Yumurta İkizleri Farklı Cinsiyette Olabilir

Her 100 çift yumurta hamileliğin 50’sinde farklı cinsiyette bebekler görülmesi normaldir. Farklı cinsiyete sahip çift yumurta ikizleri farklı şekilde gelişir. Farklı insanlar olmakla kalmazlar, cinsiyetleri onları farklı bir şekilde de etkiler.

Doğum gerçekleştikten sonra, oğlanlar fiziksel gelişimlerini daha iyi bir biçimde sağlar. Yani emekleme, koşma ve zıplama daha önce gelişir.

Aksine kızlarda iletişim daha çabuk gelişir. Emekleme ya da yürümeden önce ilk sözcüklerini telafuz ederler.

Tek Yumurta İkizleri Çok Benzerdir

Tek yumurta ikizlerin her ikisi de, hamilelik sonrası ikiye ayrılan aynı döllenmiş yumurtadan geldikleri için, benzer kalıtımsal özellikler taşır. Aralarındaki herhangi bir farklılık, doğum sonrası beslenme ya da egzersiz gibi dış faktör kaynaklı olacaktır.

Her ne kadar fiziksel olarak benzer olsalar da, benzer olmayan bir çok özellik vardır, örneğin parmak izleri. Tek yumurta ikizleri gelişirken, her biri su kesesinin farklı bölümlerine dokunur ve bu durumda parmaklarında farklı izler oluşması ile sonuçlanır. Sonuç olarak, aynı parmak izlerine sahip olamazlar.

İkizler rahim içerisinde etkileşim halindedir, yani, ikisi de birbirini arar. Anne rahminin içerisinde, kendilerinden daha çok diğerini arar ve ona dokunmak ister. Anne rahminde beraber büyüdükleri için yok olmaz bir bağ geliştirirler.

Genel olarak, birbirlerine bakar vaziyette büyürler. Yani, biri diğerinin yansıması gibidir. Bu sebeple, biri sağlak olursa, diğer solak olur. Eğer birinin sağ kolunda bir iz varsa, diğerinin de aynı şekilde sol kolunda bir iz olur.

Bu durumda tek ve çift yumurta ikizleri arasındaki ana farklardan biridir.

Çift Yumurta İkizleri Sadece Aynı DNA’nın %50’sini Paylaşır

dna sarmalı gösterimi

Genetik açıdan konuşacak olursak, tüm canlılarda her bir genin iki kopyası bulunur. Bunlardan biri anneden diğeri ise babadan gelir. Yani, genlerin yarısı spermden diğeri ise spermden gelir.

Bu nedenle, farklı yumurta ve spermlerden gelen çift yumurta ikizleri aynı DNA yapısının sadece %50’sini ortak olarak paylaşırlar. Aynı şekilde farklı kan grupları da olabilir. Bu nedenle çift yumurta ikizleri başka herhangi bir benzerlik olmadan aynı anda doğarlar.

Sonuç

Rahimdeki iki bebek fikri genellikle kafa karışıklığına yol açar

İkiz bebek sahibi olmak, aileden gelen kalıtsal bir durum değildir. Yine de, kalıtımsal olan şey ikiz bebeğe sahip olma yetisidir. Ailede ikiz bebek geçmişi varsa, her iki ya da üç nesilde bir tekrar etmesi olasıdır.

Bilim insanları, bir kadının aynı anda iki yumurta üretimi sağlamasını etkileyen tüm faktörlerin ne olduğu hususunda kesin bir kanıya varamamıştır. Yine de, Dr. Gary Steinman tarafından yapılan bir araştırmaya göre, daha çok süt ve süt ürünü tüketmenin, ikiz bebeğe sahip olma şansını arttırdığı görülmüştür. Bu çalışmada, vegan anneler ile standart bir beslenme programını takip eden annelerin doğurmuş olduğu tek yumurta ikizleri verileri karşılaştırılmıştır.

  • Fierro, P. P. (2017). How Can Parents Tell Their Twins’ Zygosity? Retrieved from https://www.verywellfamily.com/how-to-tell-if-twins-are-identical-or-fraternal-2447140
  • Wikipedia. (2018, December 17). Twin. Retrieved from https://en.wikipedia.org/wiki/Twin