Viral Farenjit: Tanısı ve Tedavisi Nasıldır?

04 Kasım, 2020
Viral farenjit, virüs nedeniyle oluşan bir enflamasyondur. Yaygın bir enfeksiyondur ve çoğu vakada komplikasyonlara yol açmaz. Semptomlar sadece birkaç gün sürer. 

Viral farenjit, bu hastalığın en sık görülen şeklidir. Hatta vakaların yüzde 60-80’inin doğası viraldir. Ancak insanlar antibiyotik kullanırlar ve bu kötü bir uygulamadır. Çünkü bu tür ilaçlar sadece bakteriyel durumlara karşı etkilidir.

Tipik olarak, hastalığın bu formu soğuk havalarda veya mevsimlerde daha sık görülür. Bulaşıcı bir enfeksiyondur. Bu yüzden en iyi önleyici tedbir, halihazırda hasta olan biriyle temastan kaçınmaktır.

Okuyun: Boğaz Enfeksiyonuna İyi Gelen Dört Reçete

Viral farenjit nedir?

Viral enfeksiyonun neden olduğu yutak astarı iltihabı, viral farenjit olarak bilinir. Yutak, larinks ve yemek borusuyla ağız boşluğunu birbirine bağlayan anatomik tüp şeklinde bir yapıdır. Boyunda yer alır ve bir yetişkinin yutağı 15 santim kadardır.

Yutağın çeşitli nedenlerle iltihaplanabileceğini hesaba katmalısınız. Bazen bakteriyel bir enfeksiyonun ya da mantarın varlığı sebep olur. Bunun yanı sıra vakaların yüzde 30’una kadar varan kısmını oluşturan insanlarda patojen bulunmamaktadır.

Yani viral farenjite sadece bir virüs neden olur. Bu hastalığın seyri, virüsün türüne ve patolojinin yönetimine bağlıdır. Sadece nadir durumlarda komplikasyonlar oluşur.

açık ağız
Viral farenjit, yutak mukozasının iritasyonudur ve oldukça bulaşıcıdır.

Viral farenjitin nedenleri

Viral farenjit, genellikle viral bir enfeksiyon ile ilişkilidir. Bir başka deyişle, başka bir bulaşıcı hastalığın semptomlarından biridir. Bu iltihap, başka bir patoloji olmadan ortaya çıktığında nonspesifik viral farenjit olarak adlandırılır.

Hastalığın genellikle kademeli bir başlangıcı vardır ve sonuncu durumda az hasara neden olur. Normalde iki ya da üç gün içinde çözülecektir. Diğer durumlarda, virüsler ve ilişkili patolojiler genellikle şunlardır:

  • Adenovirüs, enterovirüs ve rinovirüs, hepsi soğuk algınlığına ve farenjite yol açar
  • Influenza virüsü gribe yol açar. Bazen farenjite de neden olur
  • Bu durumda ana patoloji herpes simpleks virüsüdür (HSV)
  • Epstein-Barr, enfeksiyöz mononükleoz virüsü
  • HIV genellikle akut retroviral sendromuna neden olur, buna genellikle farenjit eşlik eder

Bunu da okuyun: Grip Olduğunuzda Beslenmenize Neler Eklemelisiniz?

Hastalığı tanımlamak

Bu hastalığın ayırıcı semptomu boğaz ağrısıdır. Bunun yanında, kişiye bağlı olarak, daha fazla veya daha az yoğunlukta oluşabilen başka belirtileri vardır. Genellikle şu şekilde kendilerini gösterirler:

  • Kuru boğaz
  • Yiyecekleri hatta tükürüğü yutarken ağrı
  • Bademcik iltihabı, tonsillit olarak da bilinir
  • 38 dereceden yüksek olmayan ateş
  • Baş ağrısı
  • Şişmiş boyun bezleri
  • Yorgunluk

Semptomlar, hastalığa neden olan virüsün türüne bağlı olarak değişebilir. Akut viral farenjitte yutak kırmızı ve mukusla kaplı şekilde görünür. Benzer şekilde, kronik viral farenjitte mukoza soluk ve incedir ve yoğun mukus ile kaplıdır.

Genel olarak tanı kliniktir ve hastanın öyküsüne ve fizik muayenesine dayanır. Doktorlar birkaç durumda bakteriyel farenjit ihtimalini elemek için hızlı streptokoksik antijen testi gibi testler isterler.

boynunu tutan kadın
Boğaz ağrısı, bu enfeksiyonun ana klinik bulgusudur. Ayrıca yutma sorunları ve ateş de olabilir.

Nasıl tedavi edilir?

Viral farenjit için spesifik bir tedavi yoktur. Ilık tuzlu suyla gargara yapmak gibi ev yapımı çözümler, bu gibi durumlarda genellikle etkilidir. Bu ev yapımı çözüm, bir bardak ılık suda biraz tuzu seyreltip bu karışımı günde üç kez gargara yapmak için kullanmaktan oluşur.

Çok su içmek de yararlıdır. Boğazı soğutur ve aynı zamanda vücudun virüslerden kurtulmasına yardımcı olur. En iyisi hafif bir beslenme programıyla beslenmek, dinlenmek ve tütün ve baharatlı gıdalar gibi tahriş edici maddelerden kaçınmaktır.

Bunun yanında, farenjit viral olduğunda antibiyotik almaktan kaçınmak önemlidir. Bu durumda antibiyotik hiç yardımcı olmaz. Aksine bakterileri güçlendirir ve bu tür ilaçlara karşı dirençli hale getirir.

Farenjit nadiren komplikasyon gösterir. Ancak faringotonsillitinin son yıllarda daha agresif hale geldiğine dair kanıtlar vardır. Bu, bademcikleri etkileyen ve aynı zamanda vakaların yüzde 80’indeki virüslerin neden olduğu bir farenjit formudur.

Okuduğunuz için teşekkürler.

  • Wilson A. Pharyngitis. Essential Infectious Disease Topics for Primary Care. 2008;15-24. doi:10.1007/978-1-60327-034-2_2
  • Wolford RW, Goyal A, Belgam Syed SY, et al. Pharyngitis. [Updated 2020 May 22]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2020 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK519550/
  • Boktor SW, Hafner JW. Influenza. [Updated 2020 May 26]. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2020 Jan-. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK459363/
  • Coco A, Kleinhans E. Prevalence of primary HIV infection in symptomatic ambulatory patients. Ann Fam Med. 2005;3(5):400-404. doi:10.1370/afm.376
  • van der Veen EL, Sanders EA, Videler WJ, van Staaij BK, van Benthem PP, Schilder AG. Optimal site for throat culture: tonsillar surface versus posterior pharyngeal wall. Eur Arch Otorhinolaryngol. 2006;263(8):750-753. doi:10.1007/s00405-006-0046-6
  • Satomura K, Kitamura T, Kawamura T, et al. Prevention of upper respiratory tract infections by gargling: a randomized trial. Am J Prev Med. 2005;29(4):302-307. doi:10.1016/j.amepre.2005.06.013