Alkali Diyet Hakkında Bilmeniz Gerekenler

2 Nisan, 2021
Alkali diyet mantığı hastalıkların asidik, yani pH değeri düşük ortamda gelişmesine dayanır ve hastalıklardan korunmak için vücudunuzu "alkalileştirmeniz" gerekir.

Alkali diyet son zamanlarda epey popüler bir beslenme tarzı olarak karşımıza çıkıyor. Peki bu diyet tam olarak nedir? Güvenilir bir beslenme tarzı mıdır?

Alkali beslenmeye dair karşıt görüşler de mevcut. Kimisi bu diyetin büyülü bir etkisi olduğunu, kanser gibi hastalıkları tedavi edebildiğini belirtiyor. Fakat bu konu tam olarak açıklığa kavuşturulmadı. Bundan ötürü, bugünkü yazımızda alkali diyet hakkında bilmeniz gerekenlerden söz edeceğiz.

Alkali Diyet Nedir?

Alkali diyetinde yediğiniz gıdaların pH değerinin sağlığınızı etkilediği varsayılır.

Bu diyeti anlamlandırmak için öncelikle vücudun pH dengesinin nasıl çalıştığını kavramalısınız. Vücudun hidrojen potansiyeline pH adı verilir ve maddenin ya da çözeltinin asitlik veya bazlığını ölçen bu değer 0 ile 14 arasında değişkenlik gösterir.

  • 0 ile 7 arası asidik,
  • 7 nötr,
  • 7 ile 14 arası ise alkali ya da bazik olarak adlandırılır.

Alkali diyet mantığı hastalıkların asidik, yani pH değeri düşük ortamda gelişmesine dayanır ve hastalıklardan korunmak için vücudunuzu “alkalileştirmeniz” ya da pH değerini artırmanız gerekir. Bunun da tüketilen gıdalarla sağlandığı ön görülür.

Bu yazı da ilginizi çekebilir: Sağlıklı Bir Beslenme Düzeni İçin Beş Temel Besin

Alkali Diyet Ne İşe Yarar?

Alkali diyet beslenme düzeninizin vücut sıvılarınızın pH değerini değiştirdiği hipotezine dayanır. Diğer bir deyişle, kanınızın, idrarınızın ve tüm vücut sıvılarınızın asitliğini ya da bazlığını etkiler.

Bu diyeti öneren bazı fizyologların aktardığına göre, hafif bazik ortam vücut için sağlıklıdır. Fakat bilim dünyası bunun mümkün olmadığını belirtmektedir. Osteoporosis International dergisinde yayınlanan bir makalede kanın asit baz dengesiyle oynanamayacağı, bunun değişmez bir şey olduğunu belirtilmektedir.

Bahsedilen amaca hizmet etmesi için alkali diyette süt ürünleri, et, tavuk, balık, yumurta ve tahıl tüketilmez. Bu diyete gören bunlar “asit külleri” üretir. Alkali diyette yabanmersini ve erik harici meyve ve sebzeler tüketilir.

Bilim Dünyası Alkali Diyet Hakkında Neler Söylüyor?

1. Kanser ile İlişkisi

Alkali diyet ve kanser ilişkisi
Alkali diyeti savunanla, bu beslenme tarzının kanseri önlediğini belirtiyorlar. Fakat buna dair bilimsel bir kanıt mevcut değil.

Alkali diyet sıklıkla karşımıza çıkan bir diyet olsa da kanseri önlemesine ve tedavi etmesine dair tek bir gözlemsel çalışma bulunuyor. Fakat bu çalışma sonucunda bahsedilen diyet ve kanser arasında bir ilişki bulunmuş değil.

Alkali diyeti destekleyen ya da reddeden yeterli çalışma olmadığı için bu beslenme tarzını bilimsel bir temele dayandıramıyoruz. Bu bağlamda da American Institute For Cancer Research (AICR) alkali diyeti önermiyor.

2. Kemik Erimesi ve Kemik Sağlığı ile İlişkisi

Bu beslenme tarzının kemik sağlığına iyi geldiğine dair iddialar da bulunuyor. Kanın asiditesinin düşürülmesiyle (ki aslında bunun mümkün olmadığını belirtmiştik) vücut kemiklerdeki kalsiyumu kullanır. Bundan ötürü de asidik gıdalar daha az kalsiyum barındırdığından kemik erimesi ihtimali artar.

Fakat 2009 senesinde yayınlanan bir çalışmada daha fazla protein tüketmek kalsiyum atımını artırır ama vücudun genel kalsiyum dengesinde bir değişim olmadığı için bu kalsiyum kemiklerden gelmez. Bundan ötürü, asidik bir diyet düşük kemik yoğunluğuna yol açmaz.

Bu yazı da ilginizi çekebilir: Menopoz Öncesi ve Süresince Nasıl Beslenmelisiniz?

Alkali Diyet Sağlığınızı Olumlu Yönde Etkilemez

Çoban salatası yiyen kadın
Araştırmalara göre alkali diyetin sağlık açısından riskleri olabileceği gibi bu diyete dair detaylı bir bilimsel araştırma da bulunmuyor.

Vücudunuz kandaki pH dengesini sağlamada son derece etkilidir. Zaten durum böyle olmasaydı ciddi sağlık sorunlarınız olabilirdi. Dolayısıyla alkali diyetle kanınızın pH değerini değiştiremezsiniz fakat idrarınızınkini değiştirebilirsiniz.

Alkali diyette meyve sebze gibi bazı sağlıklı gıdaların tüketilmesi önerilse de bunun nedenine dair bilimsel bir kanıt yoktur.

Tabii bu diyette önerilen gıdaların sağlık açısından pek çok faydası vardır ve bunlardan kaçınılmaması gerekir.

Son olarak mucizevi bir diyetle karşılaştığınızda bunun gerçek olmayacak kadar iyi olduğunu düşünüyorsanız muhtemelen öyledir.

  • Fenton TR, Fenton CJ. Evidence does not support the alkaline diet. Osteoporos Int. 2016 Jul;27(7):2387-2388. doi: 10.1007/s00198-016-3504-z. Epub 2016 Feb 8. PMID: 26856582.
  • Fenton TR, Lyon AW, Eliasziw M, Tough SC, Hanley DA. Meta-analysis of the effect of the acid-ash hypothesis of osteoporosis on calcium balance. J Bone Miner Res. 2009 Nov;24(11):1835-40. doi: 10.1359/jbmr.090515. PMID: 19419322.
  • Rodrigues Neto Angéloco L, Arces de Souza GC, Almeida Romão E, Garcia Chiarello P. Alkaline Diet and Metabolic Acidosis: Practical Approaches to the Nutritional Management of Chronic Kidney Disease. J Ren Nutr. 2018 May;28(3):215-220. doi: 10.1053/j.jrn.2017.10.006. Epub 2017 Dec 6. PMID: 29221627.