Endotrakeal Tüpler: Kullanımları ve Çeşitleri

22 Mart, 2020
Endotrakeal tüpler kişinin hava yollarının açık tutulmasına yardımcı olur. Bu yazımızda doktorların bu araçları nasıl ve neden kullandığını sizlere göstereceğiz. Daha fazlasını öğrenmek için okumaya devam edin.

Doktorlar endotrakeal tüp kullanırken tüpleri genellikle ağız ya da burundan geçirir. Endotrakeal tüpler hava yollarının açık kalmasını ve hastanın düzgün bir şekilde nefes alabilmesini sağlarlar.

Doktorlar bu yöntemi genel anestezi altında, hasta yoğun bakımda ise, mekanik ventilasyona ihtiyaç duyuyorsa ya da hava yollarını etkileyen bir problem dolayısıyla bir acil duruma girerse kullanırlar.

Bazı çalışmalar bu prosedürü “invaziv mekanik ventilasyon” olarak tanımlamaktadır. Bunun nedeni endotrakeal tüplerin hava yollarını açılmaya zorlamasıdır. Hatta endotrakeal tüpler bunu hastanın stresi dolayısıyla tüpler kapalı olduğunda yaparlar.

Hatta, birçok durumda endotrakeal tüpler uygulanabilsin diye kasları gevşetmek amacıyla bazı ilaçlar kullanmak gerekli olur. Şimdi, doktorların bu araçları nasıl kullandığına bakacağız. Buna ek olarak bu tüplerin hangi parçalardan oluştuğunu ve hesaba katmanız gereken şeyleri de açıklayacağız.

Bu yazımızı da keşfedin: Solunum Sağlığınızı İyileştirmek İçin Defne Reçeteleri

Endotrakeal Tüplerin Parçaları

Endotrakeal tüpler nasıl uygulanır gösteren bir illüstrasyon.

Endotrakeal tüpler ya da invaziv mekanik ventilasyon sistemleri farklı parçalar içerir. Bu parçaların neler olduğunu bilmeniz önemlidir. Bu parçalar:

  • Konektör: Bu parça tüp ve respiratuarı bağlayan parçadır. Bu parça hava yollarının içine uygulanan parçanın ters parçasıdır ve bir ağızlık olarak da tanımlanabilir.
  • Gövde: Bu, tüpün oksijenin akışına izin verecek olan ana kısmıdır. Normalde bir ışığı vardır, böylece doktorlar tüpü trakeanın içindeki doğru yere yerleştirip yerleştirmediklerini görebilirler.
  • Uç: Bu parça konektörün karşı ucundadır ve bazen sivri bir şekle sahiptir ve “Murphy deliği” adı verilen bir boşluğa sahiptir. Ancak tüm tüplerde bu yoktur. Hatta bu solunum yolundaki yaralanma riskini arttırabilir.
  • Balon: Konektöre yakındır ve genellikle uygulanmasını kolaylaştırmak için adapte edilmiş ve ergonomik bir tasarımı vardır. Tüpün bu kısmı trakea duvarlarındaki basıncın azaltılmasına yardımcı olur. Doktorlar bunu genellikle çocuklar için kullanır.

Endotrakeal Tüp Çeşitleri

Doktorların kullanabileceği farklı tipte endotrakeal tüpler.

Endotrakeal tüplerin ayrı parçalarına ek olarak, tüplerin farklı türleri de vardır. Aşağıda bu türlerden bazılarını ve özelliklerini bulabilirsiniz.

  • Lümen endotrakeal tüpler: Bunlar polivinil klorür ya da silikondan yapılmış steril araçlardır. Doktorlar bunları oral ya da nazal olarak yerleştirebilir ve süreci kolaylaştırmak için anestezi kullanmak durumunda kalabilirler. Yüksek hacimli, düşük basınçlı bir topa sahiptirler.
  • Çift lümenli endotrakeal tüpler: Bu tüpler asimetrik akciğer hastalığı ya da bronkoplevral fistülü olan hastalar için idealdir. Doktorların akciğerlerden sadece birine hava verebilmelerini mümkün kılarlar.
  • Yüzeysel endotrakeal tüpler: Bu tüplerin ameliyat sırasında ihtiyaç duyulması ihtimaline karşın lazerlere dayanıklı olanları gibi çeşitli tipleri vardır. Ek olarak tüpün duvarının içerisinde tüpün kilitlenmesini engellemek için güçlendirici bir spiral tel vardır ve doktorlar bunları beyin ameliyatlarında ve orofasiyal ameliyatlarda (ağız ve yüz ameliyatları) kullanır.
  • Ekstra portları olan tüpler: Doktorlar acil durumlarda hastaların ihtiyaç duyduğu ilaçları bu portlar aracılığı ile uygulayabilirler. Örneğin anestezi ya da tüpün hava yolundan geçmesine yardımcı olmak için gevşeticiler uygulayabilirler.

Sizin de gördüğünüz gibi belirli zamanlarda hastaların bireysel ihtiyaçlarını karşılayabilecek olan farklı tiplerde endotrakeal tüpler vardır. Hadi şimdi de endotrakeal tüpleri kullanmadan önce nelere dikkat etmeniz gerektiğine bir göz atalım.

Bu yazımız da ilginizi çekebilir: En Yaygın Beyin Damar Hastalıkları

Dikkate Alınması Gereken Durumlar

Endotrakeal tüpleri doğru bir şekilde nasıl yerleştireceklerini bilmek acil serviste çalışan profesyonellerin iyi bilmesi gereken bir şeydir. Uygun adımları uygulayamamak ya da yanlış şekilde uygulamak hastaların hayatını riske atabilir.

Öncelikle tüpleri asla hastanın boğazının içine doğru zorlamamalısınız. Eğer hava yolları gerginlik ya da ajitasyon dolayısıyla direnç gösterirse hastaya sakinleştirici ya da gevşetici bir ilaç vermelisiniz ki trakea duvarlarına zarar vermeyesiniz.

Ayrıca, bu tip prosedürler uygulayan profesyoneller hassas davranmalı ancak hızlı ve çevik de olmalıdır. Buna ek olarak zaman harcamamak adına hastalarının hangi tipteki bir tüpe ihtiyacı olduğunu da bilmeliler.

Umarız ki tüm bu bilgiler sizin için yararlı olmuştur!

  • Díaz, E., Lorente, L., Valles, J., & Rello, J. (2010). Neumonía asociada a la ventilación mecánica. Medicina intensiva34(5), 318-324.
  • Ferragut, C. R., & López-Herce, J. (2003, January). Complicaciones de la ventilación mecánica. In Anales de Pediatría (Vol. 59, No. 2, pp. 160-165). Elsevier Doyma.
  • Ramón, C. O., & Pablo, Á. A. J. (2011). Manejo avanzado de la vía aérea. Revista Médica Clínica Las Condes22(3), 270-279.