İnsan Beyni Hakkında 6 İlginç Gerçek

İnsan beyni her zaman büyük bir gizem ve hayranlık kaynağı olmuştur, ve olmaya da devam edecektir. Ancak günümüzde, beynin nasıl çalıştığı hakkında her zamankinden çok daha fazla şey biliyoruz.
İnsan Beyni Hakkında 6 İlginç Gerçek

Son Güncelleme: 06 Şubat, 2021

İnsan vücudundaki en önemli organ olan beyin hakkında yazarken nehirlerce mürekkep kullanılmıştır. Ancak, buna rağmen, beynin nasıl çalıştığı ve sahip olabileceği potansiyel bilim için bir gizem olmaya devam ediyor. Bu yazımızda, insan beyni hakkında bilmediğiniz bazı ilginç gerçekleri paylaşacağız.

Yıllar geçtikçe, bu büyüleyici organ üzerine yapılan bilimsel araştırmalar ilerlemekte ve gizemlerine ışık tutmaktadır. İnsan beyni hakkında sizi şaşırtacak ilginç gerçekleri öğrenmek için okumaya devam edin!

İnsan Beyni Hakkında Bilmediğiniz 6 İlginç Gerçek

1. Merak

Elinde mini bir beyin tutan bir kişi.
Merak, beyin kimyamıza bağlı olan, beynimizin doğuştan gelen bir özelliğidir.

Meraklı bir insan mısınız? Muhtemelen öylesiniz ve bu yüzden beyin hakkındaki bu yazıyı okuyorsunuz. Ancak, sizi buraya getiren şeyin bir açıklaması olduğunu bilmelisiniz.

Bir şey dikkatinizi çektiğinde, beyninizin kimyasının değiştiği söylenebilir. Böylelikle sizi daha fazla bilgi sahibi olmaya hazırlar ve dopamin sayesinde öğrenme kapasitenizi arttırır. Bu nedenle, 2014 yılında Hücre dergisinde yayınlanan bir araştırmaya göre ilginizi çeken şeyleri öğrenmek her zaman daha kolaydır.

2. İnsan Beyni Oksijensiz Bir Biçimde 5 Dakikaya Kadar Yaşayabilir

Beynin çalışması için sürekli bir oksijen ve besin kaynağına ihtiyacı vardır. Bununla birlikte, oksijen (serebral hipoksi) olmadan ne kadar dayanabileceğinizi hiç merak ettiniz mi?

MedlinePlus’a göre bazı beyin hücreleri, oksijenin gelişi kesintiye uğradıktan sonra 5 dakikadan daha kısa bir süre sonra ölmeye başlayacaktır. Bu, örneğin bir yangında duman solursanız, boğulma nedeniyle ya da yüksek rakımlarda meydana gelebilir.

Bu yazımız da ilginizi çekebilir: Kaliteli Uyku Beyin Hastalıklarını Engelleyebilir

3. Beynin Boyutu

Bir beyin taramasının resmi.
Beynin boyutu, farklı adaptasyonların bir sonucu olarak evrimi boyunca değişmiştir.

Genel olarak, erkeklerin beyinleri kadınlarınkinden yaklaşık %10 daha büyüktür. Ancak bunun nedenini düşünürken, vücutlarının daha büyük olma eğiliminde olduğunu hesaba katmanız gerekir.

Bununla birlikte, beynin bir kısmı kadınlarda daha büyük olma eğilimindedir: hipokampus. Bu, hafıza ile ilgilidir. Bu, 2014 yılında Nörobilim & Biyodavranışsal İncelemeler dergisi tarafından yayınlanan çalışma gibi çalışmalar ile doğrulanmıştır.

Beynin boyutu ile ilgili bir başka ilginç gerçek, Neandertallerin bildiğimiz en büyük beyin boyutuna sahip olmasıdır. Bu, 2012 yılında Evrimsel Biyoloji dergisinde yayınlanan bir araştırma ile doğrulanmıştır.

4. İnsan Beyni ve GPS

Hedefinizi bulmak ya da hedefinize ulaşmak için kendi yön duygunuz yerine GPS’inizi ya da navigatörünüzü kullanmanın sizin için kötü olduğunu biliyor muydunuz? GPS kullanmak, insanların eski çağlardan beri geliştirmekte olduğu bu beyin kapasitesini bozar.

Bu, Doğa dergisi tarafından 2017 yılında yayınlanan bir araştırma ile doğrulanmıştır. MRI kullanarak, bu çalışmayı gerçekleştiren araştırmacı ekibi, beynin oryantasyon ile ilgili bazı bölümlerindeki değişiklikleri gözlemleyebilmiştir.

Bu doğuştan gelen yetenek, belirli sinir bağlantılarına dayanır. Beynin bu ilgili kısmını düzenli olarak kullanmadığımız için artık ona ihtiyacımız yok ve bu yüzden onu geliştirmiyoruz. Aynı şekilde, günümüzde farklı teknolojik uygulamalarla değiştirilen diğer yeteneklerde de aynı şey söz konusu olabilir.

5. En İyi Beyin Yaşı

Bir beyin taramasını gösteren bir gif.
Beyin sadece evrim boyunca değişmez. Yapısı da bir insanın yaşamı boyunca, yıllar içinde değişir.

Beyin 24 yaşında yavaşlamaya başlar. Bu sizi şaşırttı ve endişelendirdi mi? Ayrıca, farklı bilişsel becerilerin en yüksek noktalarının farklı yaşlarda gerçekleştiğini de bilmelisiniz.

Bu, 2014 yılında PLOS ONE dergisinde yayınlanan bir araştırma ile doğrulanmıştır. Yazarlar, video oyunu oynayan kişilerden oluşan bir örneklemde ergenlik ve yetişkinlik dönemindeki bilişsel performansı belirlemek için bir çalışma yürütmüştür.

Bu çalışma sayesinde, 24 yaş ile başlamak üzere çalışmaya katılan büyük yaşlı kişilerin yanıt sürelerinde bir azalma olduğunu gözlemlediler.

6. O Gizemli Organ, Beyin

Son olarak, beyin her zaman bir çalışma konusu olacaktır. Muhtemelen, her insan benzersiz olduğundan ve beyin gelişimini etkileyen birçok faktör olduğundan, beynin etrafındaki tüm gizemleri asla anlayamayacağız.

Bildiğimiz şey, çünkü bu nesnel bir veridir, beynin toplam vücut ağırlığımızın yaklaşık %2’sini oluşturduğu, ancak enerji ve oksijen tüketiminin beşte birini kullandığıdır.

Ayrıca dörtte üçü sudur. Sadece %2 dehidrasyon yaşamanız ile bilişsel zorluklar çekmeye başlayabilirsiniz. Bu nedenle, özellikle çok terlerseniz gün boyunca yeterince su içmeyi, bunu özellikle de yemeklerin dışarısında yapmayı unutmamalısınız!

İlginizi çekebilir ...
Sağlıklı Bir Beyin için Kaçınmanız Gereken Alışkanlıklar
Sağlığa bir adımsayfasında okuyun Sağlığa bir adım
Sağlıklı Bir Beyin için Kaçınmanız Gereken Alışkanlıklar

Beyin sağlığı, yeterli dinlenme, düzgün sıvı alımı ve yeterli oksijenlenme gibi alışkanlıklara bağlıdır. Sağlıklı bir beyin için ne yapacağınızı öğ...



  • Gruber, M. J., Gelman, B. D., & Ranganath, C. (2014). States of Curiosity Modulate Hippocampus-Dependent Learning via the Dopaminergic Circuit. Neuron. https://doi.org/10.1016/j.neuron.2014.08.060
  • Grady, C. L., & Craik, F. I. (2000). Changes in memory processing with age. Current Opinion in Neurobiology. https://doi.org/10.1016/S0959-4388(00)00073-8
  • Esiri, M. M. (2007). Ageing and the brain. Journal of Pathology. https://doi.org/10.1002/path.2089
  • (2018). Retrieved 21 May 2020, from https://www.elsevier.com/es-es/connect/medicina/pesos-y-medidas-de-los-organos-del-cuerpo-humano
  • cerebral, H. (2020). Hipoxia cerebral: MedlinePlus enciclopedia médica. Retrieved 21 May 2020, from https://medlineplus.gov/spanish/ency/article/001435.htm
  • Gruber, M. J., Gelman, B. D., & Ranganath, C. (2014). States of curiosity modulate hippocampus-dependent learning via the dopaminergic circuit. Neuron, 84(2), 486-496.
  • Ruigrok, A. N., Salimi-Khorshidi, G., Lai, M. C., Baron-Cohen, S., Lombardo, M. V., Tait, R. J., & Suckling, J. (2014). A meta-analysis of sex differences in human brain structure. Neuroscience & Biobehavioral Reviews, 39, 34-50.
  • Leigh, S. R. (2012). Brain size growth and life history in human evolution. Evolutionary Biology, 39(4), 587-599.
  • Javadi, A. H., Emo, B., Howard, L. R., Zisch, F. E., Yu, Y., Knight, R., … & Spiers, H. J. (2017). Hippocampal and prefrontal processing of network topology to simulate the future. Nature communications, 8(1), 1-11.
  • Thompson, J. J., Blair, M. R., & Henrey, A. J. (2014). Over the hill at 24: Persistent age-related cognitive-motor decline in reaction times in an ecologically valid video game task begins in early adulthood. PloS one, 9(4).