Çocuklarda Anksiyete Nasıl Azaltılır

19 Ağustos, 2020
Çocuğunuz öfkeli mi, ya da kötü bir ruh halinde mi? Düzenli olarak başı ya da karnı mı ağrıyor? Bunlar anksiyetenin semptomları olabilir. Çocuklarda anksiyetenin nasıl azaltılacağını bu yazımızda öğrenebilirsiniz.

Anksiyete, bir tehlike ya da tehdit olduğunu düşündüğünüz bir şeye verdiğiniz doğal bir tepkidir. Bir kişi abartılı bir korku yaşadığında, bir anksiyete bozukluğu hakkında düşünürüz. Bugünkü yazımızda çocuklarda anksiyete nasıl azaltılır, buna bakacağız.

Çocukluk anksiyetesini, bunun semptomlarını, ve bir psikolojik bozukluğun oluşmasını engellemek için çocukların anksiyete ile başa çıkmasına yardım etmek için en iyi ipuçlarını öğrenmek için bize katılın.

Anksiyete Nedir?

Anksiyete dolayısıyla annesine sarılan bir çocuk.

Anksiyete temel bir duygudur. Hatta, anksiyeteyi hepimiz bir noktada yaşamışızdır. Son üniversite sınavınıza girmek zorunda olduğunuz zamanı hatırlıyor musunuz? Ya da çok istediğiniz o iş için görüşmeye gittiğiniz günü? Anksiyete hissetmenin nasıl bir şey olduğunu şüphesiz bilirsiniz.

Çocuklar iki ya da üç yaşlarında anksiyeteye neden olabilecek korkuları deneyimlemeye başlarlar. Yatağın altında bir canavar mı yaşıyor? Ebeveynlerim ölürse ne olur? Ya eve hırsız girerse?

Bisiklet sürmek ve düşmekten korkmak dahi endişe yaratabilir. Ancak duygular bir bozukluk haline gelecek kadar çok güçlü ve çok aşırı olduğunda açık bir problem var demektir.

Çocuklarda Anksiyete Belirtileri

Kanepede yatarak bir şeyler izleyen bir oğlan çocuğu.

Pek çok olan korkularını yönetemeyen bu çocuklar için anksiyete hızlı bir şekilde istenmeyen bir arkadaş haline gelebilir. Hadi çocuklarda anksiyete dolayısıyla ortaya çıkması olası semptomlara bir bakalım:

  • Tıbbi bir sebebi olmaksızın sık bir şekilde görülen sık baş ağrıları ya da karın ağrıları
  • Gergin kaslar, titreme ya da aşırı terleme
  • Uyku güçlükleri: ya uykuya dalmada güçlük (insomnia olarak da adlandırılır) ya da kalkmada güçlük
  • Aşırı hassasiyet ve ağlama
  • Görünür bir sebebi olmayan öfke
  • Sinirli bir ruh hali
  • Hata yapmaya dair aşırı bir korku
  • Panik ataklar
  • Fobiler ve abartılı korkular: örneğin, çocuğunuz bir hayvandan ya da kasırga gibi doğal bir fenomenden korkuyor olabilir
  • Sevilmeme korkusu
  • Huzursuzluk ve sürekli bir gerginlik
  • Çocuğunuzun okula gitmek istememesi. Ayrıca, okulda yemek yemek ya da okul tuvaletlerini kullanmak istemeyebilirler
  • Sürekli olarak ebeveynlerin onayını istemek
  • Sürekli olarak “şu olsa ne olurdu” gibi sorular sormak
  • Daha önce denememiş oldukları şeyleri yapamayacaklarını hissetmek.

Görebileceğiniz üzere, bu semptomlar diğer problemler ile örtüşmektedir. Örneğin bunlar zorbalığın bir sonucu olabilir. Eğer çocuğunuzun anksiyeteden muzdarip olduğunu düşünüyorsanız doktorunuza danışmaktan çekinmeyin, o size bir teşhis verecektir.

Bu yazımız da ilginizi çekebilir: Panik Atak Nasıl Engellenir

Anksiyete Bozuklukları

Anksiyete, bir hastalık haline gelebilir. En yaygın anksiyete bozukluklarından bazıları şunlardır:

  • Fobiler: Çocuk bir şeye, bir hayvana ya da bir duruma karşı aşırı ya da irrasyonel bir korku hisseder. Örneğin, böceklerden ya da doktora gitmekten korkuyor olabilir.
  • Ayrılma anksiyetesiÇocuk ebeveynlerini bırakmaktan korkar.
  • Sosyal anksiyete: Çocuk okul ya da alışveriş merkezi gibi çok fazla insanın bulunduğu bir yere gitmesi gerektiğinde endişeli hale gelir.
  • Panik bozukluğuÇocuk terler, baş dönmesi ve titreme yaşar. Buna ek olarak nefes almakta güçlük çeker ve korktuğunda kalp atışları hızlanır.
  • Genel anksiyete: Çocuk etrafındaki her şey ile ilgili endişelenir.

Çocuklarda Anksiyete: Azaltılması İçin İpuçları

1. Çocuğunuzun Korkuları İle Yüzleşmesine Yardımcı Olun

Oyuncak bebeğini sırtında taşıyan bir kız çocuğu.

Bir ebeveyn olarak ilk tepkiniz muhtemelen çocuğunuzda anksiyete yaratan aktivitelerden kaçmak olacaktır. Bunu yapmayın! Çocuğunuz korkuları ile yüzleşmeyi öğrenmelidir. Aksi takdirde problemden kaçınırlar ve anksiyetelerini zamanla daha da uzatırlar.

2. Çocuğunuza Davranışlarınız İle Örnek Olun

Çocuklar, farklı durumlarda nasıl davranmaları gerektiğini tartmak için ebeveynlerini gözlemler. Çocuğunuza endişeli hissettiğinizde dahi duygularınızı nasıl kontrol edeceğinizi bildiğinizi gösterin. Çocuğunuzun bakması için bir ayna olun!

3. Anksiyetelerini Azaltmaya Yardımcı Olmak İçin Çocuğunuzla Konuşun

Eğer çocuğunuzun onu endişelendiren bir durum ile yüzleşmek durumunda kalacağını biliyorsanız onunla önceden bu konuda konuşun. Ne yapacağını bilmemek, durumun nedenini bilmemekten farklıdır. Bundan dolayı, ne olacağını önceden bilmek çocuklarda anksiyeteyi azaltmaya yardımcı olabilir.

Bu yazımızı kaçırmayın: Çocuklarda Ruhsal Bozukluklar ve Semptomları

4. Duygularınızı Gösterin

Gülen anne ve çocuğu.

Anksiyeteyi azaltmak için empati göstermek önemlidir. Yani, çocuğunuzu yargılamadan dinleyin. Bunun için, çocuğunuzun size güvenmesini sağlamak için yüreğinizi açabilir ve kendi deneyimleriniz hakkında konuşabilirsiniz. Ayrıca, duygularınızı onunla paylaşmak çocuğunuzun da sizinle bir şeyler paylaşma olasılığını arttıracaktır.

5. Çocuğunuzu Tebrik Edin

Anksiyetenin üstesinden gelme yolunda çocuğunuza eşlik edin. Sonrasında, korkularının üstesinden gelmek adına attıkları her küçük adımda onları tebrik edin.

6. Desteğinizi ve Sevginizi Gösterin

Desteğiniz ve sevginiz koşulsuz olmalıdır. Çocuğunuzun bunu anladığından emin olun! Küçüğünüz için ne olursa olsun onların yanında olduğunuzu bilmekten daha önemli olan herhangi bir şey yoktur.

7. Onları Nazik Bir Şekilde Düzeltin

Çocuğuna ödevlerinde yardımcı olan bir anne.

Çocuğunuzun eylemlerini düzeltmekten çekinmeyin, ancak bunu kişiliklerini etiketlemeden yapın. Hatırlayın, çocuğunuzun performansı hakkında konuşabilmek, hatta yapıcı eleştiriler yapabilmek önemlidir. Ancak, anksiyetelerini bir kişilik özelliği olarak etiketlemeyin.

8. Profesyonel Yardım Alın

Eğer çocuğunuzun anksiyetesi normal bir hayat sürdüremeyeceği noktaya kadar kötüleşirse, o zaman doktora gitmekte tereddüt etmeyin. Sonrasında, bir psikolog onun korkuları ile yüzleşmesine yardım edecektir ve bunların kaynağını bulacaktır.

Çocuklarda anksiyete sizin düşünüyor olabileceğinizden çok daha yaygındır. Tıpkı bizde olduğu gibi çocuklar da bazen çevreleri tarafından tehdit edilmiş hissederler. Belirsizlik korku yaratır, ve hepimiz kesinlikle bunu yaşamışızdır. Önemli olan şey korkuyu yönetmeyi öğrenmek ve korkularınızın sizi kontrol etmesine izin vermemektir.

  • Beesdo, K., Knappe, S., & Pine, D. S. (2009, September). Anxiety and Anxiety Disorders in Children and Adolescents: Developmental Issues and Implications for DSM-V. Psychiatric Clinics of North America. https://doi.org/10.1016/j.psc.2009.06.002
  • Hill, C., Waite, P., & Creswell, C. (2016, December 1). Anxiety disorders in children and adolescents. Paediatrics and Child Health (United Kingdom). Churchill Livingstone. https://doi.org/10.1016/j.paed.2016.08.007
  • Spence, S. H. (1998). A measure of anxiety symptoms among children. Behaviour Research and Therapy36(5), 545–566. https://doi.org/10.1016/S0005-7967(98)00034-5
  • Grondhuis, S. N., & Aman, M. G. (2012, October). Assessment of anxiety in children and adolescents with autism spectrum disorders. Research in Autism Spectrum Disorders. https://doi.org/10.1016/j.rasd.2012.04.006