Diyabet Hastalarında Nöropati İçin Esansiyel Yağlar

18 Ağustos, 2020
Sakinleştirici ve ağrı kesici özellikleri dolayısıyla nöropati için esansiyel yağlar diyabet hastalarının tedavilerini pozitif yönde etkileyebilir. Bu yazımızda daha fazlasını öğrenebilirsiniz.
 

İnsanlar esansiyel yağların terapötik özelliklerini yüzlerce yıldır bilmektedirler. Bu yağlar, özellikle de belirli durumlardan muzdaripseniz, fiziksel ve zihinsel iyiliği arttırma becerileri ile tanınırlar. Bundan dolayı, esansiyel yağları diyabet hastalarında nöropati için kullanabilecek olmanız da bir sürpriz değildir.

Bu durum ciddidir, çünkü yüksek kan şekeri seviyeleri dolayısıyla giderek ilerleyen bir sinir hasarına neden olur. Asemptomatik olabilir ancak genellikle uzuvlarda uyuşma, ağrı ve diğer rahatsızlıklara yol açar. Ayrıca, şiddetli durumlarda sindirim sağlığını ve kardiyak sağlığı da riske atar.

Peki esansiyel yağlar nasıl yardımcı olabilir? Araştırmacıların etkilerini onaylamak için daha fazla kanıta ihtiyaçları olsa da, bazı çalışmalar nöropati için esansiyel yağlar kullanmanın tedavide bu semptomlardan bazılarını minimuma indirmeye yardımcı olabileceğini öne sürmektedir. Hadi aşağıda detaylara bir göz atalım.

Diyabetik Nöropati Nedir?

Üzerinde nöropati yazan bir kağıt olan bir kağıt altlığı tutan doktor.

Nöropati için esansiyel yağların diyabetli insanlara nasıl yardımcı olabileceğinin detaylarına girmeden önce nöropati hakkındaki bazı temel şeyleri bilmek önemlidir. Halihazırda bahsettiğimiz üzere, bu, hem tip 1 hem de tip 2 diyabetin ciddi ve yaygın bir komplikasyonudur.

 

Kan şekeri seviyelerinin, özellikle de kontrol altında olmadıklarında, uzun süre boyunca yüksek kalması dolayısıyla gerçekleşir. Bunun bir sonucu olarak sinirler hasar görür ve etkilenen bölgelerde acı, uyuşma ve daha da kötü hale gelen diğer semptomlar görülmeye başlanır.

Durum şiddetli ve uzun süreli olsa bile, hastalar tedavi edilmesi zor olan yaralanma ve enfeksiyonlara karşı savunmasızdır. Kan şekeri kontrol altında olmadığında vücudun iyileşmesi daha zor olduğundan, bu durum ampütasyona dahi neden olabilir.

Bu yazımızı da keşfedin: Beslenmenize Greyfurtu Katarak Diyabeti Önleyin

Diyabetik Nöropati Türleri

Nöropati terimi, farklı türdeki sinir hasarlarını tanımlar. Diyabeti olan hastalar için nöropatinin dört ana türü vardır:

  • Periferik nöropati: Bu nöropatinin en yaygın formudur. Esas olarak ayakları ve bacakları etkiler, ancak kolları ve elleri de dahil edebilir.
  • Otonom nöropati: Bu otonom sinir sistemini etkiler. Bundan dolayı sindirim problemlerine, kalp hastalıklarına ve cinsel işlev bozukluğuna neden olur.
  • Mononöropati: Bu ayrıca fokal nöropati olarak da adlandırılır, spesifik bir sinir ya da sinir grubu hasar gördüğünde gerçekleşir. Sonrasında, etkilenen bölgede zayıflığa neden olur. Ayrıca; genellikle elleri, başı, gövdeyi ve bacakları etkiler.
  • Proksimal nöropati: Bu nöropatinin nadir görülen bir formudur. Sıklıkla kalçaları ve uylukları etkiler, ani acılara ve kas zayıflıklarına neden olur.

Diyabetik Nöropatinin Sebepleri

 
Aynada ayağını kontrol eden bir diyabet hastası.

Diyabetik hastalar yüksek kan şekeri seviyeleri nedeniyle nöropatiye karşı duyarlıdır. Bu durum uzun bir süre boyunca kontrol edilmediğinde risk daha büyüktür. Bu gelişimi etkileyen diğer faktörler şunlardır:

  • Yüksek kolesterol seviyeleri dolayısıyla kan damarlarının hasar görmesi
  • Karpal tünel gibi mekanik yaralanmalar
  • Sigara içmek ve alkol almak gibi kötü alışkanlıklar
  • B12 vitamini eksiklikleri

Diyabetik Nöropati Semptomları

Nöropatinin semptomları hastadan hastaya değişiklik gösterir. Çoğu zaman, ilk etkilenen bölge ayaklardır. Burada, iğnelenme ve acı gibi rahatsızlıklar deneyimleyebilirsiniz. Diğer semptomlar şunlardır:

  • Dokunmaya duyarlılık
  • Dokunma hissinin kaybı
  • Yürürken görülen koordinasyon problemleri
  • Eller ya da ayaklarda uyuşma ve ağrılar
  • Özellikle de geceleri ayaklarda yanma
  • Kas güçsüzlükleri
  • Şişmeler ya da şişkinlik
  • Mide bulantısı, hazımsızlık ya da kusma
  • İshal ya da kabızlık
  • Baş dönmesi ve aşırı terleme
  • İdrar kaçırma gibi mesane sorunları
  • Vajinal kuruluk
  • Erektil disfonksiyon
  • Çift görme gibi görme problemleri
  • Kalp atış hızında artışlar

Nöropati İçin Esansiyel Yağlar Diyabeti Olan İnsanlara Nasıl Yardım Eder?

 
Esansiyel yağ şişeleri.

Esansiyel yağlar, doğal tıpta çeşitli semptomları ve sağlık problemlerini tedavi etmek için müttefikler olarak kullanılır. Özellikle de aromaterapideki kullanımları belirli durumların iyileşme sürecini hızlandırmaya yardım edebilir. Ayrıca şunları hafifletmeye de yardımcı olabilirler:

  • Kesikler, çizikler ve enfeksiyonlar
  • Hormonal dengesizlikler
  • Stres, gerginlik ve anksiyete halleri
  • Uyku problemleri

Bu spesifik durumda, nöropati için esansiyel yağlar diyabetik hastalara yardımcı olabilir. Hatta, bu yağların faydaları arasında ağrı kesmek ve sindirim fonksiyonlarının iyileşmesi gibi şeyler dahi bulunur. Peki bunlar nasıl çalışırlar?

Diyabet Hastalarında Nöropati İçin Esansiyel Yağlar

Nane, Roma papatyası ve lavanta esansiyel yağları diyabeti olan insanlarda nöropatiyi tedavi etmekte faydalı olabilir. Etkileri, riskleri ve faydalarını değerlendirmek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyulsa da, bazı insanlar bu tedaviler sayesinde rahatlama elde etmişlerdir.

  • Nane: Ağrıyı azaltmaya yardım eden hafif bir analjezik etkisi vardır. Buna ek olarak bir kas gevşetici görevi görür ve sindirim problemlerine de yardımcı olur.
 
  • Roma papatyası: 2014 yılında yapılan bir çalışma bu bitkinin enflamatuvar hastalıkların tedavi edilmesine yardımcı olabileceğini göstermiştir. Hatta oksidatif stres ile savaşmaya bile yardımcı olabilir.
  • Lavanta: Rahatlatıcı ve ağrı kesici özellikleri ile bilinen lavanta diyabetli insanlarda nöropatiyi tedavi etmek için başka bir esansiyel yağdır. Özellikleri uyku kalitesini iyileştirir, kasları gevşetir ve acıyı azaltır.

Bu yazımızı da okumak isteyebilirsiniz: Lavanta: Eviniz ve Cildiniz İçin Harika Bir Esansiyel Yağ

Bu Yağlar Nasıl Kullanılır

Bu yağları çeşitli şekillerde kullanabilirsiniz. Genellikle bunları ağrıyı gidermek için bölgesel olarak kullanır ve her zaman Hindistan cevizi yağı ya da zeytinyağı gibi bir taşıyıcıda seyreltirsiniz. Bu şekilde esansiyel yağların cildinizi tahriş etmesini önlemiş olursunuz.

Bu yağları kullanmanın bir diğer yolu da küçük bir miktar alıp banyo suyunuzda seyreltmektir. Bu hem aromatik özelliklerinden faydalanmanıza olanak tanır, hem de cildiniz tarafından emilebilirler. İki çözüm de sinir hasarı ile ilişkilendirilen semptomların bazılarını minimuma indirebilir.

Diyabetik Hastalarda Nöropati İçin Esansiyel Yağların Riskleri ve Uyarılar

Diyabet hastalarında nöropatiyi tedavi etmek için esansiyel yağlar kullanmanın etkinliği değişim gösterebilir. Bunların etkilerini garanti etmek için daha fazla kanıt gerektiğinden, büyük ihtimalle tüm hastalarda aynı şekilde çalışmayacaktır. Ayrıca, %100 saf esansiyel yağların kullanılması da önemlidir.

 

Piyasada, aynı faydalara sahip olmayan bazı düşük kaliteli esansiyel yağlar da bulabilirsiniz. Ayrıca, kaliteli taşıyıcı yağlar kullandığınızdan emin olmalısınız. Alerjik reaksiyonlardan kaçınmak için ürünü cildinizin küçük bir kısmında test edin.

Eğer herhangi bir şişkinlik ya da kırmızı lekeler fark ederseniz esansiyel yağları kullanmaya devam etmeyin. Buna ek olarak, eğer hamile kalırsanız, bunları kullanmadan önce doktorunuzla konuştuğunuzdan emin olun. Son olarak, nedeni ne olursa olsun esansiyel yağları yemeyin.

 
  • Yagihashi, S., & Mizukami, H. (2017). Diabetic neuropathy. In Diabetes and Aging-related Complications. https://doi.org/10.1007/978-981-10-4376-5_3
  • Callaghan, B. C., Cheng, H. T., Stables, C. L., Smith, A. L., & Feldman, E. L. (2012). Diabetic neuropathy: Clinical manifestations and current treatments. The Lancet Neurology. https://doi.org/10.1016/S1474-4422(12)70065-0
  • Zhao, J., Khan, S. I., Wang, M., Vasquez, Y., Yang, M. H., Avula, B., … Khan, I. A. (2014). Octulosonic acid derivatives from Roman chamomile (Chamaemelum nobile) with activities against inflammation and metabolic disorder. Journal of Natural Products. https://doi.org/10.1021/np400780n
  • Davies, S. J., Harding, L. M., & Baranowski, A. P. (2002). A novel treatment of postherpetic neuralgia using peppermint oil. Clinical Journal of Pain. https://doi.org/10.1097/00002508-200205000-00011
  • Cavanagh, H. M. A., & Wilkinson, J. M. (2002). Biological activities of lavender essential oil. Phytotherapy Research. https://doi.org/10.1002/ptr.1103
  • Hajhashemi, V., Ghannadi, A., & Sharif, B. (2003). Anti-inflammatory and analgesic properties of the leaf extracts and essential oil of Lavandula angustifolia Mill. Journal of Ethnopharmacology. https://doi.org/10.1016/S0378-8741(03)00234-4