Menopoz ve Hipertansiyon: Nasıl İlişkili?

27 Eylül, 2021
Baş ağrısı ve uyku bozuklukları gibi kardiyovasküler sorunların belirtileri menopoz semptomlarıyla karıştırılabilir. Bunun neden olduğunu ve ikisinin nasıl ilişkili olduğunu açıklıyoruz.

Menopoz, bir kadının adet döngüsünün durduğu zamandır ve arteriyel hipertansiyon, arterlerdeki yüksek tansiyon durumudur. Genellikle menopoz 50 yaş civarında meydana gelir ve bu, aşağıda göreceğimiz gibi kardiyovasküler riski artırır.

Bu aşamada, kadınlar vücut üzerinde etkisi olan bir dizi hormonal değişiklik geçirirler. Menopoz ve yüksek tansiyon, burada bahsedeceğimiz farklı nedenlerle ilişkilidir.

Ne yazık ki, çoğu durumda doktorlar menopoz dönemindeki kadınlarda hipertansiyonu teşhis etmekte geç kalmaktadır. Bunun nedeni, menopoz semptomlarının bir kısmının hipertansiyonu maskeleyebilmesidir.

Menopoz sırasında ne olur?

Menopoz tanısı, bir kadın 12 ay normal adet görmeden geçtiğinde teşhis edilir. 40 ila 50 yaş arasında olabilir. Ancak Mayo Clinic uzmanlarına göre en sık 51 yaş civarında başlar.

Aşama, üreme hormonlarının konsantrasyonunda bir azalmayı içerir. Yaşlandıkça, bir kadının yumurtalıkları, artık doğurgan olmayana kadar daha az östrojen ve progesteron üretir.

Bu hormonlar, doğurganlık düzenlemesinin yanı sıra diğer süreçlerde de yer alır. Örneğin metabolizmada kilo, lipidler ve insülin direncinin düzenlenmesine yardımcı olurlar.

Menopoz yavaş yavaş başlar; kendi içinde bir geçiş aşamasıdır. Ateş basması, kilo alımı ve uyku sorunları gibi birçok semptom eşlik eder. Bunların hepsi diğer koşulları maskeleyebilir.

Burada, çoğu kadında kalp hastalığının erkeklere göre daha geç başladığına dikkat çekmeliyiz. Bunun nedeni östrojenin bu konuda koruyucu rol oynamasıdır.

Kendini yelpazeleyen bir kadın.
Östrojen seviyelerindeki düşüş, çeşitli menopoz semptomlarına neden olur. Sıcak basmaları buna bir örnektir.

Menopoz ve hipertansiyon ilişkisi

Menopoz ve hipertansiyon birbiriyle ilişkilidir. Milimetre cıva (mm Hg) cinsinden ölçülen kan basıncı değerlerinin adet durduktan sonra artması yaygın bir durumdur.

Bağlantıda rol oynayan birçok faktör var. Menopoz sırasında östrojendeki düşüş ve vücut kütlesindeki artış doğrudan nedenler arasında sıralanabilir.

Birçok orta yaşlı kadın, hipertansiyondan muzdarip olduklarının farkında değildir. Bunun nedeni, bu durumun bazı semptomlarının menopoz semptomları ile karıştırılma eğiliminde olmasıdır.

Örneğin, yorgunluk, baş ağrısı, uyku bozuklukları ve hatta çarpıntı her iki durumda da yaygındır. Bu nedenle kadınlar, aslında öyle olmasa da, semptomların nedeninin menopoz olduğuna yanlışlıkla inanabilirler.

Bu büyük bir risk oluşturmaktadır. Arteriyel hipertansiyon fark edilmeyebilir ve teşhis edilmezse yeterli tedavi sağlanamaz. Bu hatanın bir sonucu olarak, yaşlı kadınlarda kalp hastalığı riski önemli ölçüde artar.

Ayrıca okuyun: Hipertansiyonla Savaşmak İçin Doğal Yöntemler

Kan basıncını artırabilecek menopoz değişiklikleri

Belirtildiği gibi, menopozda bir takım önemli hormonal değişiklikler meydana gelir. Östrojen düşüşü kilo alımı ile ilişkilidir. Bu da kan basıncı değerlerindeki artışla bağlantılıdır.

Ek olarak, menopozdaki kadınlar da insülin direnci geliştirme eğilimindedir. Bu, vücut hücrelerinin kandaki glikozu emmek için hormonu kullanamayacağı anlamına gelir. Sonuç olarak, diyabet geliştirme riski daha yüksektir.

Ayrıca, menopoz sırasında kan lipid seviyeleri de artar. Bu nedenle, Şili’deki Pontificia Universidad Católica’dan bir yayının açıkladığı gibi, metabolik sendrom insidansı önemli ölçüde artmaktadır. Bu sendrom, kolesterol ve trigliseritlerde artış, tip 2 diyabet, hipertansiyon ve artmış kardiyovasküler riski içerir.

Menopoz ve ateroskleroz

Sıcak basması ve gece terlemesi gibi tipik menopoz semptomları yaşayan kadınların subklinik aterosklerozdan muzdarip olma olasılığı daha yüksektir. Aslında bilim insanları, riskin neredeyse %50 arttığını tahmin ediyor.

Subklinik ateroskleroz, arterlerin hafif daralması ve sertleşmesidir. Bu daralma, belirgin bir belirti olmasa bile kalp sorunları riskini de artırır.

Göğüs ağrısı, nefes darlığı veya çarpıntı kendi başlarına menopoz semptomları değildir. Görünürlerse, bir uzmana danışmak önemlidir.

İlginizi çekebilir: Hipertansiyonu Kontrol Etmek için 5 Doğal Gıda

Hormon replasman tedavisi ve hipertansiyon riski

Menopoz sırasında hormon tedavisi de yüksek tansiyonla ilişkilendirilmiştir. Bu tedavi, ciddi ve şiddetli menopoz semptomları olan kadınlara hormon verilmesini içerir.

Terapiyi gerçekleştirmenin farklı yolları vardır ve hepsi farklı etkinlik ve güvenlik seviyelerine sahiptir. Örneğin, vajinal kuruluğu topikal ilaçlarla tedavi etmek, sistemik bir etkiye sahip olmadıkları için daha güvenlidir.

Ancak sistemik hormon tedavisi 60 yaş altı kadınlarda risk taşır. Kan pıhtılarının oluştuğu ve daha sonra kopup damarlarda dolaştığı bir durum olan venöz tromboembolizm riskini artırabilir.

Bu nedenle hormon almak kardiyovasküler riski azaltsa da bu tedaviler dikkatli kullanılmalıdır. Başlamadan önce kadınların uygun şekilde taranması önemlidir.

Hastasını dinleyen bir doktor.
Menopozda hormon replasman tedavisi sihirli bir asa değildir. Tüm kadınlar için önerilmez ve risk değerlendirmesi önemlidir.

Menopoz sırasında hipertansiyon nasıl önlenir

Menopoz sırasında kan basıncındaki artışı kontrol etmeye yardımcı olabilecek bir dizi önlem vardır. Hepsi sağlıklı bir yaşam tarzına öncülük etmeyi içerir.

İlk adım, sağlıklı bir vücut ağırlığını korumaya çalışmaktır. Bu aşama birkaç kilo alma eğilimini içerir. Bu nedenle sık egzersiz yapmak hayati önem taşır. Amaç, haftada 3 ila 5 kez ılımlı rutinler yapmak olmalıdır.

Diyet, dikkate alınması gereken bir diğer temel husustur. Meyve ve sebzeler gibi çok sayıda sağlıklı gıda tüketmek ve doymuş yağ bakımından zengin gıdalardan ve aşırı işlenmiş gıdalardan kaçınmak önemlidir. Diyetinizdeki tuz miktarını azaltmak da iyi bir fikirdir.

Benzer şekilde, stres seviyenizi kontrol etmeniz gerekir. Meditasyonun yanı sıra, yoga veya pilates gibi aktiviteler de bu konuda yardımcı olabilir.

Menopoz, bir kadının hayatında birçok değişikliği içeren bir aşamadır. Kalp problemlerinden kaynaklanabilecek semptomları menopozun yaygın şikayetleriyle karıştırmamak önemlidir.

  • Palacios S, Stevenson JC, Schaudig K, Lukasiewicz M, Graziottin A. Hormone therapy for first-line management of menopausal symptoms: Practical recommendations. Womens Health (Lond). 2019 Jan-Dec;15:1745506519864009. doi: 10.1177/1745506519864009. PMID: 31378196; PMCID: PMC6683316.
  • Menopausia – Síntomas y causas – Mayo Clinic. (n.d.). Retrieved May 17, 2021, from https://www.mayoclinic.org/es-es/diseases-conditions/menopause/symptoms-causes/syc-20353397
  • Climaterio y menopausia aumenta incidencia de hipertensión arterial – Escuela de Medicina – Facultad de Medicina. (n.d.). Retrieved May 17, 2021, from https://medicina.uc.cl/noticias/climaterio-y-menopausia-aumenta-incidencia-de-hipertension-arterial/
  • Santoro N, Epperson CN, Mathews SB. Menopausal Symptoms and Their Management. Endocrinol Metab Clin North Am. 2015 Sep;44(3):497-515. doi: 10.1016/j.ecl.2015.05.001. PMID: 26316239; PMCID: PMC4890704.
  • Carbonel AAF, Simões RS, Girão MJBC, Soares Júnior JM, Baracat EC. Cardiovascular system and estrogen in menopause. Rev Assoc Med Bras (1992). 2020 May 15;66(2):97-98. doi: 10.1590/1806-9282.66.2.97. PMID: 32428138.
  • Greendale GA, Sternfeld B, Huang M, Han W, Karvonen-Gutierrez C, Ruppert K, Cauley JA, Finkelstein JS, Jiang SF, Karlamangla AS. Changes in body composition and weight during the menopause transition. JCI Insight. 2019 Mar 7;4(5):e124865. doi: 10.1172/jci.insight.124865. PMID: 30843880; PMCID: PMC6483504.
  • Barrett-Connor E. Menopause, atherosclerosis, and coronary artery disease. Curr Opin Pharmacol. 2013 Apr;13(2):186-91. doi: 10.1016/j.coph.2013.01.005. Epub 2013 Jan 23. PMID: 23352690; PMCID: PMC3646078.